در سال‌های اخیر موضوع خرید ربات ویدئومتری و استفاده از تجهیزات هوشمند برای پایش شبکه‌های فاضلاب، از یک انتخاب اختیاری به یک نیاز فوری برای شرکت‌های آب و فاضلاب و پیمانکاران تبدیل شده است و همچنین قیمت ربات ویدئومتری نیز مورد توجه قرارگرفته است. افزایش حجم خرابی‌ها، نشست زمین، نفوذ ریشه، ترک‌خوردگی و مشکلات تکرارشونده، باعث شده که دستگاه‌های ویدئومتری شبکه فاضلاب نقش مهمی در کاهش هزینه‌های تعمیر و جلوگیری از بحران داشته باشند.

امروز بسیاری از شرکت‌ها برای اطلاع از قیمت دستگاه ویدئومتری شبکه فاضلاب و مقایسه آن با نمونه‌های خارجی، به دنبال اطلاعات دقیق و تجربی هستند. در این گزارش تلاش می‌کنیم تصویری شفاف از بازار فروش ربات ویدئومتری و توان تولیدکنندگان داخلی ارائه دهیم و به این سؤال پاسخ دهیم که چه رباتی بخریم؟ و قیمت واقعی دستگاه ویدئومتری چقدر است؟

خرید-ربات-ویدئومتری-قیمت-ربات-ویدئومتری

ربات ویدئومتری چیست و چرا اهمیت دارد؟

ربات ویدئومتری فاضلاب در اصل یک وسیله محرکه است که به دوربین چرخان و چراغ‌های مخصوص مجهز شده و قادر است داخل لوله‌های فاضلاب حرکت کند. این ربات تصاویر زنده را مانیتور کنترل منتقل می‌کند و اپراتور می‌تواند کوچک‌ترین ترک، انحراف، شکستگی، نشست، ورود ریشه و انسداد را مشاهده و ثبت کند. علاوه بر تصویر، بسیاری از مدل‌ها مجهز به سیستم اندازه‌گیری شیب با دقت بسیار بالا هستند؛ ابزاری که برای تحلیل عملکرد هیدرولیکی شبکه ضروری است.

در ایران، خطوط فاضلاب با قطرهای 200 میلی‌متر به بالا بیشترین استفاده را دارند و ربات‌های ویدئومتری، برای چنین لوله‌هایی طراحی می‌شوند. مدل‌های جدید قادرند لوله‌های بزرگ صنعتی، خطوط انتقال سیالات و منهول‌ها را نیز پایش کنند.

 

 

چرا بازار خرید ربات ویدئومتری پر اهمیت است؟

دلیل اصلی، افزایش مشکلات زیرساختی است. بسیاری از شهرها شبکه فاضلاب قدیمی دارند و با کوچک‌ترین نشست یا فشار خاک، جداره لوله دچار شکستگی می‌شود. از طرفی انشعابات قدیمی محل نفوذ ریشه هستند و انسدادها معمولاً به‌صورت چرخه‌ای تکرار می‌شوند. بدون ربات ویدئومتری، این مشکلات یا دیده نمی‌شوند یا دیر دیده می‌شوند؛ در نتیجه هزینه تعمیرات چند برابر می‌شود.

به همین دلیل پروژه‌های جدید آب‌وفاضلاب در کشور، خرید ربات ویدئومتری را به‌عنوان تجهیزات اجباری قراردادها مطرح می‌کنند. به همین نسبت، بازار فروش ربات ویدئومتری در ایران رشد قابل توجهی پیدا کرده است.

اجزای اصلی دستگاه ویدئومتری

برای درک بهتر قیمت‌ها، لازم است اجزای ربات را بشناسیم. یک دستگاه ویدئومتری استاندارد از چهار بخش اساسی تشکیل شده است:

  1. بدنه محرکه (Crawler) که موتورهای قوی، چرخ‌ها و بدنه ضدآب دارد.
  2. دوربین چرخان با کیفیت MP 2 یا بالاتر.
  3. کابل‌جمع‌کن (Reel) با کابل مقاوم و سنسور اندازه‌گیری متراژ.
  4. واحد کنترل و نرم‌افزار استاندارد برای ثبت گزارش.

 

هرکدام از این بخش‌ها مستقیماً بر قیمت دستگاه ویدئومتری شبکه فاضلاب تأثیر می‌گذارند. به‌عنوان مثال، کابل ۱۵۰ متری نسبت به کابل ۱۰۰ متری تفاوت قیمت محسوسی دارد. یا دوربین‌هایی با توان چرخش ۳۶۰ درجه و قدرت نور LED بیشتر، قیمت بالاتری دارند. 

قیمت ربات ویدئومتری چگونه تعیین می‌شود؟

قیمت‌گذاری در این بازار فاکتورهای ثابتی دارد:

  • قطر لوله قابل پوشش: ربات‌هایی که برای لوله‌های بزرگ طراحی شده‌اند، موتور و چرخ قوی‌تری دارند، در نتیجه قیمت بیشتر.
  • قدرت موتور و سیستم حرکت: crawlerهای قوی‌تر هزینه بالاتری دارند.
  • کیفیت تصویر: دوربین‌های HD، FullHD یا 4K، قیمت متفاوتی دارند.
  • طول کابل: کابل‌های بلندتر، گران‌تر هستند.
  • نرم‌افزار و گزارش‌دهی: نرم‌افزارهای استاندار  براساس WRC/MSCC ارزش بیشتری دارند.
  • موجودی قطعات یدکی و خدمات پس از فروش: مهم‌ترین موضوع برای پیمانکاران ایرانی همین نکته است.

 

مقایسه دستگاه ویدئومتری ایرانی با نمونه‌های خارجی

نمونه‌های آلمانی مانند IBAK، Scanprobe  یا IPEK سال‌هاست در دنیا شناخته شده‌اند؛ اما قیمت آن‌ها برای بازار ایران بسیار سنگین است. همان‌طور که مدیرعامل شرکت‌ فناور داخلی اشاره می‌کند، قیمت یک ربات خارجی جدید تقریباً ۱۰ برابر یک ربات ایرانی است. این اختلاف قیمت باعث شده شرکت‌ها به‌سمت خرید ربات ویدئومتری ایرانی بروند.

ربات‌های داخلی مانند محصول شرکت آریا فناوران آرتابینش، ویژگی‌هایی مانند بدنه ضدآب، شیب‌سنج دقیق، کابلی قوی، دوربین ۲ مگاپیکسلی چرخان، گزارش‌دهی استاندارد، و امکان سفارشی‌سازی نرم‌افزار را با قیمت بسیار مناسب‌تر ارائه می‌کنند. مهم‌تر از آن، خدمات پس از فروش در داخل کشور انجام می‌شود و قطعات نیز قابل تأمین است، چیزی که در دستگاه‌های خارجی همیشه مشکل‌ساز بوده است.

 

بازار فروش ربات ویدئومتری در ایران

با رشد تقاضای خرید و فروش ربات ویدئومتری، سه گروه فعال در بازار وجود دارند:

  • تولیدکنندگان فناور داخلی
  • نمایندگی‌های فروش دستگاه‌های خارجی
  • فروشندگان دستگاه‌های دست دوم

خریداران بسته به بودجه، نوع پروژه و نیازهای فنی، یکی از این مسیرها را انتخاب می‌کنند. اما تجربه عملی پروژه‌ها نشان داده که استفاده از دستگاه‌های داخلی در طی ۳ تا ۵ سال هزینه مالکیت بسیار کمتری دارد و برای شبکه‌های شهری، گزینه‌ای کاملاً منطقی است.

چه نکاتی هنگام خرید ربات ویدئومتری مهم است؟

برای افرادی که قصد خرید ربات ویدئومتری را دارند، چند نکته مهم وجود دارد:

  • قطر لوله‌های پروژه باید مشخص باشد.
  • کیفیت تصویر باید پاسخگوی گزارش‌های رسمی باشد.
  • دقت شیب‌سنج، مخصوصاً در شبکه‌های قدیمی، بسیار اهمیت دارد.
  • نرم‌افزار باید خروجی استاندارد قابل قبول برای شرکت آب و فاضلاب ارائه دهد.
  • وزن و توان crawler باید متناسب با مسیر باشد.

 

حتماً باید هنگام خرید ربات ویدئومتری به امکان سرویس و تأمین قطعه موجود باشد.

بسیاری از خرابی‌ها در دستگاه‌های خارجی به دلیل نبود قطعه یا هزینه چند ده میلیونی تعمیرات نادیده گرفته می‌شود.

تجربه کاربری ربات‌های ایرانی در پروژه‌های واقعی

پیمایش بیش از 200 کیلومتر شبکه فاضلاب شرکت آریا فناوران در سراسر کشور، این آزمایش‌های میدانی سبب شده تا نقاط قوت و ضعف دستگاه مشخص شود و نسخه‌های جدید با کیفیت بهتر عرضه شوند. همین تجربه‌ها باعث شده درخواست خرید ربات ویدئومتری از این شرکت افزایش یافته است .

 

آینده قیمت و فروش ربات‌های ویدئومتری

با افزایش پروژه‌های نوسازی شبکه‌های فاضلاب، انتظار می‌رود تقاضا برای خرید این دستگاه‌ها بیشتر شود. نکته مهم این است که قیمت دستگاه‌های خارجی در سال‌های آینده احتمالاً بیشتر هم خواهد شد، اما قیمت نمونه‌های داخلی با توجه به تولید داخل ثبات بیشتری دارد و مقرون‌به‌صرفه‌تر است.

برای شرکت‌هایی که پروژه‌های ویدئومتری فاضلاب انجام می‌دهند، خرید ربات ویدئومتری یک سرمایه‌گذاری بلندمدت است. با توجه به اختلاف قیمت بسیار زیاد، قیمت دستگاه ویدئومتری شبکه فاضلاب در ایران برای نمونه‌های داخلی بسیار مناسب‌تر است و بازار فروش ربات ویدئومتری اکنون به‌سمت راه‌حل‌های فناورانه رفته است.

دستگاه‌های ایرانی جدید، علاوه بر قیمت مناسب، امکانات فنی استاندارد، خدمات پس از فروش داخلی و امکان توسعه نرم‌افزاری دارند؛ مزایایی که عملاً آن‌ها را به بهترین انتخاب برای پیمانکاران و شرکت‌های آب و فاضلاب تبدیل کرده است.